“Giveaway” vazhdon të bëjë namin, qeveria akoma nuk ka një ligj për to

0
26

Fenomeni “Giveaway” vazhdon të bëjë namin në rrjetet sociale dhe sidomos në “Instagram” aty ku e ka edhe zanafillën. Qeveria shqiptare akoma nuk ka marrë asnjë masë në lidhje me këtë fenomen dhe në momentin që duan të “gjobisin” dikë se përse zhvillojnë “Giveaway”, bazohen tek ligji i vitit 2017 për lojërat e fatit. Por, siç e thamë kjo ndodh vetëm kur ata duan që të gjobisin, pasi është një fenomen për të cilin qeveria është thuajse e pa interesuar.

Si funksionon?

Le ta marrim nga fillimi. Këto shorte që gjerësisht i hasim me termin ‘giveaway’, organizohen nga biznese ose persona të ndryshëm. Në thelb ka dhurimin e një produkti ose shërbimi për klientët. Në rastin më të zakonshëm, ata që duan të luajnë, duhet të ndjekin rrjetet sociale të kompanisë ose individit që e organizon, dhe të komentojnë duke etiketuar edhe miq të tyre në rrjetet sociale, që të regjistrohen në lojë.

Në datën e caktuar nga organizatori, zakonisht fituesi zgjidhet me short të lirë – nëse ke respektuar të gjitha rregullat e lojës – ose duke zgjedhur personin, komenti i të cilit ka arritur më shumë ‘pëlqime’. Sipas renditjes, ose sipas shortit, bëhet edhe ndarja e dhuratës, ose nëse janë disa, ndahen për secilin fitues.

Baza ligjore

Por, ajo që vihet re, është një boshllëk i madh nga ana ligjore. Kemi hasur shumë raste që në rrjetet sociale, jepen dhurata mijëra euroshe, telefona, kompjuterë, madje edhe makina apo para cash (në dorë). Diçka e tillë, kur në mes janë mijëra euro, duhet të rregullohet me një ligj. Kurrsesi nuk mund të vijojë organizimi i shorteve të tillë, pa asnjë bazë ligjore.

“Ligji” aktual

Në Shqipëri, ekziston një ligj i vitit 2015 për Lojërat e Fatit, që rregullon procedurat në këtë fushë, dhe një vendim i Kryeministrit Rama në vitin 2017, më konkretisht për Lojërat e Fatit Promocionale. Por, në kohën e hartimit dhe miratimit të këtyre ligjeve, fenomeni ‘giveaway’ nuk ishte futur akoma, ose ishte futur shumë pak.

Ligji aktual është vetëm për lotaritë dhe lojërat e fatit që bëhen me pagesë, por ‘giveaway’ është diçka krejt tjetër. Ajo nuk është me pagesë për klientët dhe personat që dëshirojnë të marrin pjesë në lojë, dhe kështu nuk mund të jetë i njëjti ligj përfshirës. Edhe licenca për të organizuar lojërat e fatit është me shumë procedura, dhe kushton shumë para.

Ndërhyrja nga ana e institucioneve

Mirëpo, në Shqipëri, pas një përhapje shumë të madhe të këtyre shorteve, ka nisur dhe një fushatë për bllokimin dhe censurimin e disave. Persona apo biznese të caktuara që kanë organizuar këto ‘Giveaway’, po gjobiten nga tatimet.

Ka disa raste që agjentë të tatimeve janë paraqitur para bizneseve për të kërkuar licencën për shortetë e organizuara në një kohë të caktuar. Ato po i kërkojnë të gjitha procedurat që parashikon ligjin për Lojërat e Fatit, kur në fakt ekziston një boshllëk, dhe nuk mund të bazohen tek e njëjta procedurë.

‘Ca të nënës, ca të njerkës’

Ekziston edhe një problem tjetër, që duket se po bëhet me qëllim. Duke parë boshllëkun ligjor, që edhe punonjësit e administratës janë të vetëdijshëm, inspektimet po bëhen me selektim. Në disa biznese trokitet dhe u kërkohen të gjitha licencat, ndërkohë për disa të tjera mbyllet një sy, dhe ato nuk kujtohet kush t’i inspektojë. Sigurisht që diçka e tillë, është e padrejtë, dhe rëndon shumë konkurrencën e lirë mes bizneseve.

Ndërgjegjësim për bizneset

Ajo që vërteton shprehjen ‘ca të nënës, ca të njerkës’, është edhe interesimi i organeve shtetërore për ta formalizuar këtë sektor. Nuk ka asnjë fushatë informuese apo publicitare, për ta ndërgjegjësuar gjithë komunitetin e biznesit për hapat që duhet të bëjnë për të organizuar një ‘Giveaway’.

Nëse vepron në terr të madh informativ dhe padije të ligjeve, atëherë duket tendencioze të shkosh tek disa biznese për t’i gjobitur, ndërkohë që minimalisht nuk i ke informuar, dhe pastaj të kesh krijuar një bazë ligjore. Diçka e tillë duket më shumë për të mbushur arkën me disa gjoba për bizneset, se sa të kesh vërtetë qëllim për të formalizuar sektorin. Duke parë se sa shumë po rritet ky trend në rrjetet sociale, ne do ta trajtojmë sërish si një problem këtë pjesë, që prek jo pak bizense.

Si funksionon jashtë vendit tonë?

Normalisht që çdo shtet ka ligjet dhe rregulloret e veta, por në parim të gjithë kanë ligje të veçanta edhe për këto lojëra. Rregulloret janë miratuar që të detyrojnë bizneset të veprojnë sipas rregullave, por edhe të mbrojnë klientët që luajnë, nga çdo padrejtësi.

Kryesisht në të gjitha vendet e zhvilluara, duhet një licencë për të organizuar të tilla lojëra, e cila nuk ka burokracira. Organizimi i lojës mund të bëhet në një hapësirë sipas preferencave të biznesit që e organizon, por brenda kuadrit dhe afateve, duke u treguar me korrekt me personat që luajnë.

Organizimi në Shqipëri

Bizneset në Shqipëri po e përdorin gjithmonë e më shumë këtë mjet teknologjik, për të rritur klientelën, dhe duke pasqyruar produket e shërbimet e tyre. Në parim, normalisht që është një mjet shumë i mirë për biznesin, por këtu po bëhen pa asnjë lloj procedure, madje edhe nga persona fizikë. Po jepen mijëra euro dhurata, gjë që mund të çojë edhe në evazion fiskal, nëse nuk është i rregulluar me ligj.

Hapësira ligjore që duhet rregulluar

Një ‘treg’ kaq i madh sa është shndërruar ky i ‘giveaway’, nuk mund të vijojë më kështu, i parregulluar. Komisionet dhe Parlamenti duhet të hartojnë një bazë ligjore, që të rregullojë edhe këtë fenomen që po përdoret në masë nga rrjetet sociale.

Por, as nuk duhet ta bëjë të ndërlikuar dhe të pamundur për bizneset, duke ia vështirësuar procedurat që duhet të deklarojnë në Tatime. ‘Icon Style’ do të vijojë ta trajtojë këtë temë edhe në ditët në vijim, për të ngritur një shqetësim që me përhapjen në masë të rrjeteve sociale, i prek pothuajse të gjithë ata që luajnë./iconstyle.al

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here